Column: Zelfstandigheid van vrouwen is niet vanzelfsprekend

In dat licht is het veelzeggend dat 2026 door de Verenigde Naties is uitgeroepen tot het Internationaal Jaar van de Vrouwelijke Boer. Een erkenning van de cruciale rol die vrouwen wereldwijd spelen in de voedselvoorziening. Want in grote delen van de wereld zijn vrouwen onmisbaar binnen de landbouw en voedselproductie. Niet alleen in arbeid, maar juist ook in verantwoordelijkheid, continuïteit en verbinding.

Vrouwen voeden de wereld. Letterlijk én figuurlijk.

De kracht van vrouwen in de praktijk

Wie mij al langer volgt, weet dat dit een thema is waar ik vaker bij stilsta. Niet om het te herhalen, maar omdat de praktijk het telkens opnieuw bevestigt. Vrouwen voegen iets wezenlijks toe aan agrarische bedrijven. Naast het vaak onzichtbare werk op de achtergrond, zijn zij het die verbinding brengen. Tussen bedrijf en gezin, maar ook tussen landbouw en maatschappij.

Dat zie ik bijvoorbeeld terug in de manier waarop vrouwen actief zijn in boerderijwinkels, huisverkoop en sectorpromotie. Maar ook in hun rol op social media. Het zijn vaak vrouwen die het verhaal vertellen, die laten zien wat er écht gebeurt op het erf en die de dialoog aangaan met de buitenwereld.

Zij zijn de bruggenbouwers in een tijd waarin begrip voor de sector niet vanzelfsprekend is.

Zichtbaar zijn is niet genoeg

Maar erkenning van die rol is niet genoeg.

Tijdens een bijeenkomst van Vrouw & Bedrijf van LTO werd mij opnieuw duidelijk hoe belangrijk het is om niet alleen zichtbaar te zijn, maar ook stevig te staan. Tijdens deze dag, waarin ontmoeting en ondernemerschap centraal stonden, werd ook een minder zichtbaar maar essentieel onderwerp besproken: de zakelijke kant van onze positie.

Een agrarisch notaris nam ons mee in de wereld van huwelijkse voorwaarden en eigendomsstructuren. Onderwerpen die vaak naar de achtergrond verdwijnen, maar grote gevolgen kunnen hebben. Want hoe goed hebben wij eigenlijk vastgelegd wat van ons is? En hoe zeker is onze positie binnen het bedrijf?

Het eerlijke antwoord is: vaak minder goed dan we denken.

De kwetsbaarheid onder de oppervlakte

En dat is precies waar het schuurt. We gaan er te snel vanuit dat zaken ‘wel geregeld zijn’. Dat onze positie vanzelfsprekend is. Terwijl de praktijk laat zien dat dit lang niet altijd het geval is.

Dat maakt de zelfstandigheid van vrouwen, ook vandaag de dag, nog altijd kwetsbaar.

Juist daarom is het essentieel om die basis goed te borgen voor onszelf én voor de toekomst van het bedrijf.

Het grotere geheel: dichterbij dan we denken

En laten we daarbij ook het grotere geheel niet vergeten. Want wat voor ons steeds vanzelfsprekender lijkt, is dat wereldwijd allerminst. In veel landen zijn vrouwenrechten nog altijd afhankelijk van politieke keuzes en maatschappelijke ontwikkelingen.

Maar misschien nog wel confronterender: terwijl wij denken dat onze zelfstandigheid stevig verankerd is, staan we er vaak te weinig bij stil hoe kwetsbaar die in de basis nog is. Ook dichter bij huis is het niet zo vanzelfsprekend als we soms aannemen.

Dat vraagt om bewustwording. Niet alleen internationaal, maar juist ook bij onszelf.

Koesteren en bewaken

Want wat we hebben opgebouwd, moeten we blijven koesteren en bewaken.

Voor onszelf, voor elkaar en voor de generaties na ons.

Want zelfstandigheid van vrouwen is niet vanzelfsprekend.
Daar moeten we aan blijven werken.