‘Veehouderij móet kapot’ constateert Agractie na Kamerbrief Van Essen (LVVN)
Volgens Agractie is er maar één conclusie mogelijk na de brief die minister Van Essen (LVVN) vrijdag naar de Tweede Kamer had gestuurd: ‘De veehouderij moet en zal kapot.’ De strekking van de Kamerbrief van de nieuwe landbouwminister is geen complete verrassing, aldus Agractie. ‘De Kamerbrief bevat een aangescherpte versie van het coalitieakkoord en de Bouwsteen van LTO, NAJK, IPO, VNG en UvW.’
Niet uit de stikstoffuik
Agractie had naar eigen zeggen - ‘wellicht tegen beter weten in’- nog de illusie dat bij de minister sprake zou zijn van ‘voortschrijdend inzicht’ en dat alsnog voor een andere weg zou worden gekozen. ‘In plaats van uit de stikstoffuik te zwemmen heeft het kabinet ervoor gekozen om de fuik verder dicht te trekken. Ontsnappen lijkt bijna niet meer mogelijk. Of gaat de wal het schip nog ergens keren?’
Modellenwerkelijkheid
‘Het tragische van de situatie is dat het beleid gebaseerd blijft op het frame dat het slecht gaat met de natuur en dat stikstof de (hoofd)oorzaak daarvan is’, vervolgt Agractie. ‘Keer op keer hebben zowel Agractie als andere organisaties laten zien dat dit frame gebaseerd is op een modellenwerkelijkheid: natuurdoelanalyses die - zelfs in de ogen van de Ecologische Autoriteit - kwalitatief niet op orde zijn, depositieberekeningen die aantoonbaar onjuist zijn, veldmetingen die aantonen dat een forse verlaging van ammoniakreductie niet leidt tot lagere ammoniakconcentraties, rapporten die een ander beeld van de staat van instandhouding geven dan men ons wil doen geloven.’
Minder voedselzekerheid
Het beleid dat beschreven wordt in de brief van de minister aan de Tweede Kamer leidt onmiskenbaar tot een forse reductie van de veestapel, stelt Agractie. ‘En dus minder voedselproductie en dus minder voedselzekerheid; en dat in een tijd waarin het belang van voedselzekerheid met de dag groter wordt. Het is veelbetekenend dat het woord voedselzekerheid in de brief niet één keer voorkomt. Er wordt eenzijdig gekozen voor natuurbelang en dat ook nog op basis van onjuiste uitgangspunten.’
Brusselse richtlijnen
‘Waarom wordt geen serieuze poging gedaan om uit de fuik te zwemmen en de voorstellen van Agractie serieus te nemen, vraagt de boerenactiegroep zich af. ‘Waarom wordt er geen voorbeeld genomen aan de wijze waarop Duitsland, Frankrijk en Italië met de Brusselse richtlijnen omgaan? Landen die op gebiedsniveau net zo veel ammoniakemissie kennen als Nederland.’
Desastreus voor veehouderij
Het beleid om met bedrijfsspecifieke normen te komen die met afrekenbare doelsturing bereikt moeten gaan worden gaat desastreus uitpakken voor de veehouderijsector, zo stelt Agractie. ‘Een sector nota bene die tot de meest vooraanstaande in de wereld behoort. Buiten Nederland is er niemand die snapt waarom Nederland het kind met het badwater weggooit. Wie afgelopen week naar de Technische Briefing van de Tweede Kamer over doelsturing heeft gekeken kan niet anders dan tot de conclusie komen dat dit een doodlopende weg is.’
Doelsturing dé weg
Agractie meldt tot slot dat het niet tegen emissiereductiebeleid op zich is. ‘Maar dan wel op basis van een aangepaste regelgeving om de vergunningverlening los te trekken en op basis van een stimulerende vorm van doelsturing. Dat de huidige regering en in haar kielzog de LTO en het NAJK hier niet voor kiezen kan niet anders dan tot de conclusie leiden dat men geen enkele moeite heeft met de teloorgang van de veehouderijsector.’
Landbouw volgens NMV 'keihard aangepakt' door nieuwe minister van Landbouw
De NMV reageert onthutst op de brief die minister Van Essen afgelopen vrijdag naar de Kamer heeft gestuurd. „In plaats van ‘Samenhangende aanpak Landbouw’ was de titel ‘Keiharde aanpak Landbouw’, treffender geweest”, aldus voorzitter Harmen Endendijk van de Nederlandse Melkveehouders Vakbond.
Vergunningverlening muurvast
Volgens Endendijk kent het voorgenomen beleid meerdere pijlers waarmee de landbouw wordt aangepakt. „Er wordt een lang stuk proza (‘pijler 4’) gewijd aan vergunningverlening, maar aan het eind van dit wollige liedje moeten we helaas concluderen dat het belangrijkste dossier nog steeds muurvast blijft zitten: de vergunningverlening. Dit ongeacht de enorme emissiereductie die het ministerie op stapel heeft gezet. Een reductie die zij uiteraard ‘geborgd’ willen zien. En bij gebrek aan geborgde maatregelen zal ‘geborgde reductie’ daarom vooral neerkomen op ‘reductie van dieren’. Waar hebben we dit belletje eerder horen rinkelen?”
Rekenkundige Ondergrens
„Dan de Rekenkundige Ondergrens, die na alle strijd en moties al lang ingevoerd had kunnen en moeten zijn”, vervolgt Endendijk. „Dat er werkelijk gesteld wordt, dat een rekenkundige ondergrens alleen ingevoerd kan worden wanneer dit gepaard gaat met flankerende (lees: reductie-) maatregelen, dan heb je deze modellenwereld niet begrepen. Van een kersverse minister kunnen we ons dit nog voorstellen, maar dat een ervaren ambtenarenapparaat hem dit heeft laten opschrijven, is een regelrechte schande.”
Kansloze en gevaarlijke afslag
NMV deelt volgens Endendijk de opvatting van verschillende experts dat doelsturing op bedrijfsniveau een kansloze en ook gevaarlijke afslag is, waartoe boer straks gedwongen gaan worden. „Bij de huidige doelen op het gebied van stikstof, water en klimaat begint er geen melkveehouder meer aan doelsturing omdat deze, zelfs bij micro-landbouw, financieel onhaalbaar zijn voor de meeste bedrijven. Onder meer WUR en het CDM waarschuwen daarbij herhaaldelijk voor de complexiteit van doelsturing als het gaat om borging, handhaving en de enorme bureaucratie die dit met zich mee gaat brengen. Dit nog los van een aanlooptijd van zeker 10 jaar die gesteld wordt om deze nieuwe modellenwereld in de praktijk te brengen.”
Voedselzekerheid niet genoemd
„Bij de hoogopgeleiden op het ministerie zijn ze kennelijk niet bang voor honger”, constateert Endendijk. „We zijn immers een rijk land en voedsel kunnen we prima uit het buitenland halen, niet? Er wordt dan ook in de hele brief met geen woord gerept over voedselzekerheid, een dossier waar het vorige kabinet veelvuldig op hamerde en ook verschillende Strategische Tafels en werkgroepen voor heeft ingericht. Beste beleidsmakers, van de natuur, hoe mooi ook, kun je niet eten. Dus bijt niet in de hand die u voedt.”
Tekst: Erik Kruisselbrink
Is als freelance vakbladredacteur van vele markten thuis.
Beeld: Susan Rexwinkel
