Eerste onherroepelijke vergunning onder nieuwe regels voor Gelderse melkveehouder met Lely Sphere
„Deze onherroepelijke vergunning biedt perspectief”, stelt BBB-gedeputeerde Ans Mol. „Want we moeten van het stikstofslot af. De aanvrager vermindert met de Lely Sphere veel stikstof. En voldoet daarmee ruimschoots aan onze beleidsregels salderen, zodat de natuur kan herstellen. En dat is óók goed nieuws voor de aanvrager, want die kan vooruit.”
Passende beoordeling
De Gelderse beleidsregels salderen van 5 juli 2025 eisen 35 procent stikstofreductie bij intern salderen. Aanleiding vormde de uitspraak van de Raad van State van 18 december 2024, waardoor voor intern salderen een vergunning nodig werd. Hierdoor kwam de vergunningverlening grotendeels stil te liggen.
De aanvrager dient aan te tonen dat aanpassingen in de vorm van een nieuw stalsysteem de uitstoot van stikstof vermindert. De producent van de Lely Sphere heeft hiervoor een model passende beoordeling ontwikkeld in afstemming met het ministerie van LVVN en een aantal provincies, waaronder Gelderland.
Versnellingsaanpak stikstof
De beleidsregels salderen maken onderdeel uit van de Versnellingsaanpak stikstof. Hiermee werkt Gelderland stap voor stap aan maatregelen om de uitstoot van stikstof te verminderen en de natuur te herstellen. Zodat Gelderland van het stikstofslot komt en weer vergunningen kan verlenen.
Op 20 januari 2026 stelde het provinciebestuur het beleid voor stikstofreductiegebieden vast. Op 27 januari 2026 besloot het provinciebestuur over aanvullende maatregelen om het herstel van stikstofgevoelige natuur te versnellen. Op die dag heeft het provinciebestuur ook de beleidsregels salderen van 5 juli 2025 aangepast. Deze gewijzigde beleidsregels treden 9 februari in werking en zijn niet van invloed op deze vergunning.
Ophef
Over stikstofreductiegebieden is het laatste woord nog niet gezegd. Bij coalitiepartij BBB stapte een Statenlid op na het bekend worden van de plannen en boeren die met maatregelen te maken krijgen, zijn boos. De Provinciale Staten gaan nog in debat over de Gelderse stikstofplannen.
Lely: ‘Perspectief voor melkveehouders’
De vergunningverlening markeert een belangrijke mijlpaal voor de agrarische sector en onderstreept het vertrouwen van de provincie in innovatie als bijdrage aan verdere verduurzaming van de agrarische sector, schrijft Lely in een reactie.
Met het circulaire stalsysteem Sphere kunnen melkveehouders zelf een circulaire meststof produceren, de ammoniakemissie in hun stal aanzienlijk verlagen en zo concrete stappen zetten richting een duurzame toekomst, benadrukt het bedrijf.
Belangrijke stap
„Deze vergunning is een belangrijke stap voor de sector”, zegt Nick van der Poel, Managing Director Business Team Manure bij Lely. „Gelderland laat zien dat zij vertrouwen heeft in de juridische borging van onze techniek en in de bijdrage die innovatie kan leveren aan een toekomstbestendige melkveehouderij. Wij hopen dat dit de vergunningsverlening in heel Nederland weer op gang brengt, zodat melkveehouders toekomstperspectief krijgen en de sector verder kan verduurzamen.”
Om voldoende zekerheid te krijgen dat investeringen in verduurzaming ook echt een bijdrage aan vermindering van de stikstofuitstoot op natuurgebieden kunnen leveren, is een vergunning met Passende Beoordeling vereist.
Lely heeft in afstemming met het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN), diverse provincies en Wageningen University & Research een model Passende Beoordeling ontwikkeld, waarmee melkveehouders een vergunning voor Lely Sphere kunnen aanvragen. Ook kunnen bedrijfsspecifieke maatregelen, bijvoorbeeld op het gebied van beweiding of ureumgehalte, worden opgenomen in de Passende Beoordeling. Dit model draagt bij aan de juridische borging van het systeem en past in een systeem van doelsturing, schrijft Lely.
Sinds 2019 ligt de vergunningsverlening voor verduurzaming van de Nederlandse melkveehouderij nagenoeg stil. De provincie Gelderland laat met het verlenen van een vergunning nu als eerste vertrouwen zien in juridische borging van innovatie. Lely: ‘Het model Passende Beoordeling voor de Lely Sphere is vanaf vandaag beschikbaar zodat ook in andere provincies de vergunningverlening van het slot kan. Op die manier kan innovatie een waardevolle bijdrage leveren aan de gebiedsprocessen, wat goed aansluit op het nieuwe coalitieakkoord.’
Renure
Lely hoopt dat er daarmee na bijna zeven jaar weer toekomstperspectief voor Nederlandse veehouders ontstaat. Voor ons als technologieleverancier is innovatie vanzelfsprekend een van de oplossingen richting een verdere verduurzaming van de agrarische sector, met oog voor natuur, dier en mens. Lely: ‘Het verder verbeteren van circulariteit, door de productie van kunstmestvervangers (RENURE) op de boerderij en het verder sluiten van de mineralenkringloop is daarbij essentieel. Met Lely Sphere leveren we daar graag een bijdrage aan.’
Tekst: Guus Daamen
Als zoon van een fruitteler opgegroeid tussen de appelbomen in Gelderland. Tijdens mijn master Journalistiek aan de Vrije Universiteit in Amsterdam mij verder gespecialiseerd in politiek. Schrijft voor Agrio voornamelijk over Politiek en Beleid. Luistert, vraagt en onderzoekt. Andere passie: sport.
Beeld: Martijn van Leeuwen, Lely
Bron: Provincie Gelderland
